Bài 37: Tỉ lệ bản đồ và ứng dụng (tiết 1) trang 7 vở bài tập Toán 5 - Kết nối tri thức

Bài 37 trong chương trình Toán 5 Kết nối tri thức giới thiệu về tỉ lệ bản đồ, một công cụ quan trọng giúp chúng ta thu nhỏ thế giới thực để có thể biểu diễn trên giấy hoặc các phương tiện khác. Hiểu rõ về tỉ lệ bản đồ sẽ giúp các em giải quyết các bài toán liên quan đến khoảng cách thực tế và khoảng cách trên bản đồ một cách chính xác.

1. Khái niệm tỉ lệ bản đồ

Tỉ lệ bản đồ là mối quan hệ giữa khoảng cách trên bản đồ và khoảng cách thực tế trên mặt đất. Tỉ lệ bản đồ thường được biểu diễn dưới dạng phân số, ví dụ: 1:1000. Điều này có nghĩa là 1 đơn vị đo trên bản đồ tương ứng với 1000 đơn vị đo tương ứng trên thực tế.

2. Cách đọc và hiểu tỉ lệ bản đồ

Để đọc và hiểu tỉ lệ bản đồ, các em cần chú ý đến mẫu số của phân số tỉ lệ. Mẫu số càng lớn thì bản đồ càng chi tiết, tức là khoảng cách trên bản đồ càng nhỏ so với khoảng cách thực tế. Ngược lại, mẫu số càng nhỏ thì bản đồ càng ít chi tiết.

3. Ứng dụng của tỉ lệ bản đồ

Tỉ lệ bản đồ có rất nhiều ứng dụng trong thực tế, bao gồm:

• Tính khoảng cách thực tế: Nếu biết khoảng cách trên bản đồ và tỉ lệ bản đồ, ta có thể tính được khoảng cách thực tế trên mặt đất.
• Tính khoảng cách trên bản đồ: Nếu biết khoảng cách thực tế và tỉ lệ bản đồ, ta có thể tính được khoảng cách trên bản đồ.
• Xác định vị trí: Tỉ lệ bản đồ giúp chúng ta xác định vị trí của các đối tượng trên bản đồ và trên thực tế.

4. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Trên bản đồ có tỉ lệ 1:5000, khoảng cách giữa hai thành phố là 8cm. Hỏi khoảng cách thực tế giữa hai thành phố đó là bao nhiêu km?

Giải:

1. Đổi 8cm ra km: 8cm = 0.08m = 0.00008km
2. Khoảng cách thực tế là: 0.00008km x 5000 = 0.4km
3. Vậy khoảng cách thực tế giữa hai thành phố là 0.4km.

Ví dụ 2: Khoảng cách thực tế giữa hai điểm A và B là 15km. Trên bản đồ có tỉ lệ 1:200000, khoảng cách giữa hai điểm A và B trên bản đồ là bao nhiêu cm?

Giải:

1. Đổi 15km ra cm: 15km = 1500000cm
2. Khoảng cách trên bản đồ là: 1500000cm : 200000 = 7.5cm
3. Vậy khoảng cách giữa hai điểm A và B trên bản đồ là 7.5cm.

5. Bài tập vận dụng

Để củng cố kiến thức về tỉ lệ bản đồ, các em hãy làm các bài tập sau trong Vở bài tập Toán 5 - Kết nối tri thức trang 7:

• Bài 1: Tính khoảng cách thực tế khi biết khoảng cách trên bản đồ và tỉ lệ bản đồ.
• Bài 2: Tính khoảng cách trên bản đồ khi biết khoảng cách thực tế và tỉ lệ bản đồ.
• Bài 3: Giải các bài toán thực tế liên quan đến tỉ lệ bản đồ.

6. Lời khuyên khi học bài

Để học tốt bài 37, các em nên:

• Đọc kỹ lý thuyết và ví dụ minh họa trong sách giáo khoa và vở bài tập.
• Luyện tập giải nhiều bài tập khác nhau để nắm vững kiến thức.
• Hỏi thầy cô giáo hoặc bạn bè nếu gặp khó khăn.
• Sử dụng các công cụ hỗ trợ học tập trực tuyến như toan11.edu.vn để có thêm tài liệu và bài tập.

Chúc các em học tốt môn Toán!